کسانى که به امدادهاى غیبى اعتقاد ندارند و کمک هاى الهى را باور نمى کنند، و این معتقدات را به باد مسخره و استهزاء مى گیرند، همیشه پیروزى و شکست را به گردن داشتن وسایل پیشرفته و مدرن جنگى ، رعایت یا عدم توجه به تاکتیک هاى جنگى ، کمیت و کیفیت نیروى رزمنده ، کارایى یا عدم لیاقت و توانایى فرماندهان ، نادرست بودن استراتژیک جنگى و منطقه سوق الجیشى و... مى اندازند، و پیروزى ، کشتن ، نابود کردن از بین بردن و از پا در آوردن دشمن را به خویش نسبت مى دهند، و قلع و قمع و تار و مار کردن ارتش و قواى دشمن را مرهون فعالیت ، تلاش و زحمات خود قلم داد مى کنند و...

ولى اسلام ، ضمن اینکه به وسایل و ابزار جنگى و سایر فنون و شیوه هاى مؤثر در رزم اهمیت ، احترام و ارزش قائل است و هر فرد رزمنده مسلمان را سفارش و توصیه به انجام مسئولیت و رسالتش و رعایت مسائل مربوط به جنگ مى نماید؛ پیروزى را تنها در گرو این ابزار و تلاش بشرى ندانسته و امدادهاى غیبى را نیز سهیم مى داند، و حتى شکست را اگر در اثر کوتاهى و قصور و سهل انگارى سربازان و نیروهاى رزمنده نباشد، آن را خالى از مصلحت نمى داند.

دلیل بر مدعا و شاهد بر نوشتار، علاوه بر نهج البلاغه ، آیات و روایات فراوان است ، که چون در مقام بررسى و توضیح این مسائل از نظر نهج البلاغه هستیم به جملات دل نشین و آموزنده امیرالمومنین علیه السلام که اشاره به مطلب دارد، بسنده مى کنیم.

امام علیه السلام وقتى به فرزندش ((محمد بن حنفیه )) در جنگ جمل سفارش و تأکید به مقاومت ، صبر و رعایت تاکتیک هاى رزمى و... مى نماید، سپس مى فرماید:

((و اعلم ان النصر من عندالله سبحانه )) (194) و بدان نصرت و پیروزى از جانب خداى سبحان است .

و هنگامى که حضرت لشکریانش را به جهاد تشویق و ترغیب و به جهت سستى نکوهش مى نماید، نمونه هایى از مقاومت و پایمردى خویش و همرزمانش در رکاب پیامبر صلى الله علیه و آله را بیان مى دارد، و سپس از امدادهاى غیبى و یارى حق در آن غزوات خبر مى دهد:

در رکاب پیامبر خدا بودیم ... هنگامى که خداوند راستى و اخلاص ما را دید و پاکى را مشاهده فرمود، خوارى و ذلت را به دشمنان ما نازل کرد و نصرت و پیروزى را به ما عنایت فرمود.

در این جمله حضرتش مى فهماند، امداد غیبى نتیجه صداقت ، خلوص و زیر پا نگذاشتن ضوابط انسانى و متوسل نشدن به کارهاى ناشایست و رعایت کردن اصول جنگى است .

و در جاى دیگر: وقتى که ((عمر ابن الخطاب )) در دوران خلافتش براى رفتن به جنگ رومیان آماده مى شد، آمد با حضرت مشورت و از ایشان نظر خواست ، که حضرت ضمن ارائه  راهنمایى ها، وى را تشویق و از امدادهاى غیبى، مطالبى فرمود: خداوند به پیروان این دین وعده داده و بر عهده گرفته که اسلام را سربلند، و نقاط ضعف آنها را بر طرف سازد.

آن کس که آنان را در آن هنگام که اندک بودند و نمى توانستند از دشمن انتقام بگیرند، یارى کرد؛ و در آن موقع که در اثر کمى نفرات نمى توانستند از خود دفاع کنند از آنها دفاع نموده و از شکست حفظ فرمود، زنده است و هرگز نمى میرد.

حضرت ضمن اینکه اشاره به امدادهاى غیبى مى نماید، مددهاى الهى را در گذشته به یادشان مى آورد تا این مسأله را درست بفهماند و نگرانى را رفع و دلگرمى شان را بیشتر کند.

مورد دیگرى که امام از امدادهاى غیبى سخن به میان مى آورند، زمانى است که ((عمر ابن الخطاب )) در دوران خلافتش عازم جنگ با ایران بود، خدمت حضرت مشرف شد و در این زمینه مشورت نمود، حضرت ضمن بیان مطالب بسیار لازم و حیاتى ، از یارى پروردگار نوید داد و امیدوار فرمود و گوشزد نمود که نباید از بسیارى لشکر کفار و کمى سپاه خود بهراسیم و نگران باشیم :

پیروزى و شکست این امر (جنگ در راه خدا) بستگى به فزونى و کمى جمعیت نداشته این دین خدا است که آن را پیروز ساخت و سپاه اوست که آن را آماده و یارى کرد تا به آن جا که باید برسد رسید، و به هر جا که باید طلوع کند، طلوع نمود، از ناحیه خداوند به وعده خود جامه عمل خواهد پوشانید، و سپاه خویش را یارى خواهد فرمود.

در فراز دیگرى از سخنانش که سخن از امداد غیبى به زبان آورده ، هنگامى است که ((طلحه )) و ((زبیر)) به سوى بصره حرکت کردند و حضرت را تهدید به جنگ نمودند، که امام مى فرماید تا هنوز کسى مرا به جنگ تهدید نکرده و من به وعده کمک و یارى خدا ایمان دارم ، از کسى بیم و هراس به دل راه نمى دهم :

من هیچ گاه تهدید به جنگ نمى شدم ، و هرگز کسى نمى توانست از ضرب شمشیر من را به وحشت اندازد، من به همان وعده نصرتى که پروردگارم به من داده باقى هستم .

وقتى امدادهاى غیبى تا این حد در سرنوشت جنگ دخیل و این اندازه نقش دارد، جهادگران و فدائیان راه ((الله)) باید در هیچ حالى چشم از امدادهاى الهى نپوشند و زیاد بودن نیرو، یا به حد کافى در اختیار داشتن ابزار جنگى ، آنها را از حالت نیاز به کمک الهى باز ندارد.

برای خواندن گوشه ای از امدادهای غیبی در دفاع مقدس ، مطالب زیر را بخوانید :

خاک های نرم کوشک، یادگار برونسی

کجایند مردان بی ادعا...

امدادهای غیبی در جبهه

کتابی برای یک روز جنگ!

جز لبخند چیزی نگفت ...

کجایند مردان بی ادعا

یازده یادداشت از یک اسیر عراقی

جنگ و جهاد در نهج البلاغه - حسین شفائى

با تلاش سید مجتبی میری